|
01 April 2010
Posted in
Preke -
Rethie van Niekerk
Goeie Vrydag 2010
Psalm 22
Wie roep daarbuite? Hy?
Is dit vir my?
Ek, seun van mense, bloed uit bloed
gebore, blind.
Hy bloed uit Gees,
uit water, wind.
En tog uit bloed,
bloed van ’n vrou;
Hy óók 'n kind.
Eloï! Eloï!
Een met ’n riet gaan nader.
Dit is donker buite.
Vader ? Vader
( I L de Villiers in Gelykenisse en ander verse 1975, bl 50).
Stilte & beelde van Jesus se lydensweg deur Audrey Anastasie
Votum (Jes 53:1-5)
Seëngroet (Gal 1:4)
Lied 389
Gebed
Skriflesing: Psalm 22:2-22a
Preek
In donkerste oomblik in wêreld se geskiedenis,
wanneer Jesus gebroke aan kruis hang,
kies hy woorde van Ps 22 om ellende aan God te verwoord:
My God, my God, waarom het u my verlaat?
Hierdie Psalm gee vir Jesus woorde
om sy diepste gevoel,
klaaglike toestand,
voor God se troon uit te stort.
Rede hoekom Paasnaweek herdenk op manier wat doen,
ons help om onsself in God storie te vind.
As mense ken gevoelens van Godverlatenheid.
CS Lewis,
Grief Observed,
oor sy eensaamheid na dood van vrou.
Wanneer ons God onthou in tye van geluk en vrede,
skryf hy,
voel dit op God ons met ope arms ontvang.
Maar wanneer jy in desperaatheid na God gaan,
wanneer alle ander hulp van nul en gener waarde blyk te wees,
vind jy ‘n deur wat in jou gesig toegemaak word,
die sleutel wat aan die binnekant gedraai word.
En dan stilte.
Ja kan net sowel wegstap,
sê hy,
want hoe langer jy wag,
hoe duideliker sal die stilte word.
Daar is geen lig in die vensters nie.
Dit kon maar net sowel leë huis geweet het.
Waarom, vra Lewis,
is God so teenwoordig in ons voorspoed
en so afwesig in tye van smart?
Selfde gevoel wat digter van Ps 22 verwoord.
Digterlik, allerhande beelde, druk verlatenheid uit:
• Ek is ‘n wurm wat deur mense bespot word;
• Wreedaardige mense, soos beeste uit Basan, slaan op my toe (die beeste uit Basan was bekend vir hul krag en sterkte);
• Verskeurende, brullende leeus storm met oop bekke op hom af;
• Soos die dwalende, honger honde wat so bekend was in elke Midde-Oosterse stad, word hy omsingel en bekyk vir die geskikte oomblik om die doodslag toe te dien;
• Hy is liggaamlik uitgeteer, net been en vel.
Beskryf verlatenheid as iets jou hele bestaan opslurp.
Voel sosiaal geïsoleer,
fisies uitgeteer,
geestelik uitgeput,
psigies afgestomp,
sonder hoop,
sonder raad.
Magteloosheid oorweldig jou.
Op manier -
mindere of meerdere mate -
ken almal gevoel van Godverlatenheid.
As vir ongelowige wil verduidelik waaroor ons geloof gaan,
sal nie graag Ps 22 aanhaal.
Maar tog waardevol,
want dit sê ons hoe Bybel - en God - is.
Geen menslike ervaring onbelangrik.
Geen diepte van menslike lyding bly ongesê.
Ons mag praat oor diepe ellende waarin ons bevind.
Kernmoment van ons geloof -
Jesus aan kruis -
was juis deur ervaring van ellende gestempel.
Vandag Goeie Vrydag.
Herdenk Jesus sterwe aan kruis.
Jesus neem gebroke en vervalle bestaan van skepping
vrywillig op self.
Dra ons skuld,
namens ons,
twv ons,
voor God.
En deur ons sonde,
opstandigheid
en vervreemding van God
op homself te neem,
word hy vervreem van God.
Maar deur sy sterwe aan die kruis,
haal hy alle Godverlatenheid vir altyd uit die wêreld uit.
Jesus was van God verlaat,
sodat ons nooit van God verlaat sal wees nie.
Selfs al beleef ons diepe Godsverduistering,
beteken dit steeds dat ons nie van God geskei is nie.
God se teenwoordigheid is ‘n belofte,
selfs al beleef ons dit nie.
Soos Emmausgangers,
Jesus by hulle,
beleef diepe gevoel van verlatenheid,
herken Jesus nie.
Wat moet ons dan doen met ons gevoelens van Godverlateneheid?
Kyk wat Jesus gedoen:
In Godverlatenheid roep na God!
Hy kies hierdie aangrypende Psalm
om sy krisis voor God
onder woorde te bring.
Sommige skrifverklaarders dink
hy hele Psalm aan kruis geprewel.
Hoe ook al sy,
Psalm word Jesus se noodkreet voor God.
Daarmee leer Jesus ons
om te doen wat digter van Ps 22 gedoen het:
om ons verlatenheid voor God te verwoord.
Duitse teoloog,
Jürgen Moltmann,
vertel dat hy na 2e wêreldoorlog
as jong, ongelowige man,
in geallieerde konsentrasiekamp was.
Daar was kapelaan wat Bybeltjies uitgedeel.
Motlmann begin Evangelies te lees,
maar dit hom geen raad midde omstandighede gegee.
Gelukkig was ook Psalms in Bybeltjie.
Daarin het hy -
tot sy verwondering -
sy eie ellende verwoord gevind,
daar het hy gelees van sy vrese
en sy hulpeloosheid.
En vir God gevind.
My gunsteling teoloog,
Walter Brueggemann,
sê Psalms soos hierdie,
nooi ons uit om elke enkele menslike ervaring
voor God te verwoord,
om niks ongesê te laat nie.
Ons word uitgenooi om vir God te sê hoe ons voel,
en die Psalms gee vir ons die woorde om dit te doen.
Geleentheid,
gevoelens van Godverlatenheid verwoord.
Soms nie woorde -
dalk Ps 22,
of woordloos voor God sit,
dele van persoonlike lewe,
van land,
verlate voel,
vir God bring.
Stilte
Feit dat met God bly praat,
veronderstel dat ook aan God bly vashou.
Luther gesê aanvegting van ons geloof
dat God vreemd voorkom, verborge.
Kuns van geloof egter
te bly reken met goeie, genadige,
barmhartige, openbaarde God.
Gebruik beeld van son wat agter wolke bedek word,
maar tog daar is,
al nie sien of ervaar.
Kuns van geloof is om in jou hart son te bly sien,
al sien jou oë dit nie.
Ps 22 natuurlik nie hele Psalm gelees.
Klag gelees,
skuif later na hoop.
Here verhoor uiteindelik digter se gebede.
Herdenk Goeie Vrydag met wete Paassondag voorlê.
Ons troos nie in antwoorde of verduidelikings,
maar in Een op wie hoop gerig is.
Hy wat self van God verlaat is -
ter wille van ons -
sodat ons nooit weer van God verlaat sal wees nie.
Vandag saam,
juis aan God vashou,
onsself identifiseer Christus storie -
ook ons storie.
Manier wat Christus ons gegee
om aan hom vas te hou -
manier ons ingenooi in sy storie,
is Nagmaal.
In Nagmaal word ons verbintenis met Jesus,
elke keer ons daaraan deel,
vernuwe.
Brood en wyn
herinner ons aan God teenwoordigheid,
aan Jesus godverlatenheid t.w.v. ons,
help ons om aan God bly vashou.
Jesus is hier.
In Nagmaal besondere manier teenwoordig.
Brood en wyn gegee,
woorde:
dit is my liggaam,
dit is my bloed.
Nooi vanoggend deel sakrament,
hou ons vas aan God.
Ontvang lewe uit liggaam en bloed van Christus.
Tafel gereed,
gebed:
Lied 379.
Daarna (sonder aank.) tekens uitdeel,
hou,
dink biddend Christus lyding,
liggaam & bloed,
teenwoordigheid,
vashou.
Lied 379,
tafel gereed, tekens uitgedeel.
Jesus het
in die nag waarin Hy oorgelewer is,
brood Geneem en,
nadat Hy God daarvoor gedank het,
het Hy dit gebreek en gesê:
‘Dit is my liggaam;
dit is vir julle.
Gebruik dit tot my gedagtenis.’
Die brood wat ons breek,
is die gemeenskap met die Liggaam van ons Here Jesus Christus.
Neem,
eet,
dink daaraan
en glo
dat sy liggaam gebreek is
tot ’n volkome versoening vir al ons sondes.
“Net so ook het Hy
ná die maaltyd
die beker geneem
en gesê:
‘Hierdie beker is die nuwe verbond,
wat deur my bloed beseël is.
Gebruik dit,
elke keer as julle daaruit drink,
tot my gedagtenis.’
Die beker van danksegging
is die gemeenskap met die bloed van ons Here Jesus Christus.
Neem, drink,
dink daaraan
en glo
dat sy kosbare bloed vergiet is
tot ’n volkome versoening vir al ons sondes.
Lied 399:1, 4&5
(Gaan kerk in stilte verlaat - afwagting Paasfees,
kyk voorstelle Graf Saterdag,
oordink sterwe,
berei voor Paasfees)
Gebed
Verlaat kerk in stilte
| < Vorige | Volgende > |
|---|
